نگاهی بر نرم‌افزارهای قرآنی از زاويه قابليت ترجمه

نگاهی بر نرم‌افزارهای قرآنی از زاويه قابليت ترجمه

با گسترش فناوری نوين و بهره‌گيری عموم مردم از رايانه، گروه‌هايی از كارشناسان با ذوق و سلايق گوناگون دست به تهيه نرم‌افزارهای قرآنی برای استفاده عموم زدند تا بخشی از اين عطش بی انتها را پاسخ گويند.

فراوانی نرم‌افزارهای قرآنی چنان است كه گاه مخاطب برای انتخاب آن چه نياز دارد سر درگم می‌شود. چه آن كه هم اطلاعات جامعی از اين توليدات در دست همگان نيست، هم از سوی رسانه‌ها در اين باب خبررسانی نمی‌شود. اينك در اين نوشتار به بررسی «قابليت ترجمه قرآن كريم در نرم‌افزارهای گوناگون» می‌پردازيم.

قابليت ترجمه فارسی: در 34 نرم‌افزار توليد شده در زمينه قرآن كريم، قابليت ترجمه فارسی وجود دارد. اين ترجمه‌ها شامل ترجمه اساتيد به نام از قرآن چون: مكارم شيرازی، آيتی، فولادوند، اميد مجد، محدث دهلوی، فيض الاسلام، الهی قمشه‌ای، مجتبوی، مصباح‌زاده، خرمشاهی، صفارزاده، معزی و ... بيشترين فراوانی ترجمه مربوط به ترجمه‌های استاد ناصر مكارم شيرازی و استاد محمدمهدی فولادوند است.

ترجمه منظوم از «اميد مجد» در دو نرم‌افزار «طنين وحی» و «قرآن منظوم» آمده است. در شش نرم‌افزار هم ترجمه به صورت گوياست. يعنی همزمان می‌توان متن ترجمه را هم شنيد، اين نرم‌افزارها عبارتنداز: مصباح، سلام، سليم، مرآت، تنزيل و جامع تفاسير نور.

بيشترين تعداد ترجمه فارسی را می‌توان در نرم‌افزارهای جامع تفاسير نور ( 54 ترجمه فارسى شامل 21 ترجمه برگرفته از تفاسير و 33 ترجمه مستقل در 35 جلد )، جامع التفاسير شيعه ( 18 ترجمه )، المائده 2 و ضحی فارسی ( 5 ترجمه) يافت.

 بيشترين‌تعدادترجمه‌فارسی‌نرم‌افزارهای‌قرآنی

بيشترين تعداد ترجمه فارسی را می‌توان در نرم‌افزارهای جامع تفاسير نور ( 54 ترجمه فارسى شامل 21 ترجمه برگرفته از تفاسير و 33 ترجمه مستقل در 35 جلد )، جامع التفاسير شيعه ( 18 ترجمه )، المائده 2 و ضحی فارسی ( 5 ترجمه) يافت.

ترجمه‌های غير فارسی: در مورد ترجمه‌های قرآن به ديگر زبان‌ها نرم‌افزارها عملكرد گوناگونی دارند. ترجمه‌ها دارای تنوع نسبتا خوبی است. زبان‌های انگليسى، فرانسوى، آلمانى، ايتاليایى، اسپانيولى، پرتغالى، لهستانى، روسى، بلغارى، آلبانيایى، بوسنيايی، تركى استانبولى، اردو، ژاپنى، چينى، مالایى، بنگالی، هندی و سواحلى از جمله اين ترجمه‌ها هستند.

ترجمه‌های معروف انگليسی در ميان اين ترجمه‌ها يافت می‌شود: پيكتال، شاكر، يوسف علی، آربری، صفارزاده، ايروينگ، محمد و سميرا احمد، محمد سرور و قرائی.

سه ترجمه نخست مذكور بيشترين فراوانی را در ميان نرم‌افزارها داراست. از ميان 34 نرم‌افزار موجود تنها 18 نرم‌افزار دارای ترجمه غير فارسی هستند.

بيشترين ترجمه را در اين نرم‌افزارها می‌توان يافت: جامع تفاسير نور ( 47 ترجمه در 25 زبان خارجى: 10 ترجمه انگليسی، 4 ترجمه روسی، 6 ترجمه آلمانی، 3 ترجمه اردو و 3 ترجمه فرانسوی)، قرآن در اينترنت 3 ( 30 ترجمه به 22 زبان) و آوای وحی با 6 ترجمه غير فارسی.

نرم‌افزارهای الرحمن 3 و جامع تفاسير نور نيز قابليت ترجمه انگليسی قرآن كريم را به صورت گويا داراست.

 ترجمه‌های معروف انگليسی

ترجمه‌های معروف انگليسی در ميان اين ترجمه‌ها يافت می‌شود: پيكتال، شاكر، يوسف علی، آربری، صفارزاده، ايروينگ، محمد و سميرا احمد، محمد سرور و قرائی.

امتياز جستجو در متن ترجمه: بيشتر نرم‌افزارهای ياد شده تنها می‌تواند متن ترجمه را حداكثر به صورت تطبيقی با متن آيه نشان دهد و امكان جستجو را به كاربر در متن ترجمه نمی‌دهد. از ميان 34 نرم‌افزار تنها 8 نرم افزار اين قابليت را داراست: قرآن حكيم، فيض تمام 2، قرآن حكيم آويژه، قرآن منظوم، بينات، سلام، جامع تفاسير نور و تصوير آيات 2.

چاپ ترجمه: امكان چاپ ترجمه آيات در اين نرم‌افزارها موجود است: فيض تمام 2، جامع تفاسير نور ، نور الانوار 2/2، سلام، جامع القرآن الكريم، سليم، بينات و قرآن حكيم.

به علاوه در برخی از اين نرم‌افزارها همچون فيض تمام 2 و سلام تنوع قلم برای چاپ بسيار بيشتر است.

مقايسه ترجمه‌ها: امكان مقايسه ترجمه‌ها مزيتی است كه از آن برای درك بهتر مفاهيم آيات شريفه می‌توان بهره برد. اين مزيت در نرم‌افزارهای زير وجود دارد: طنين وحی، جامع التفاسير شيعه، ضحی فارسی، نور الانوار 2/2، سلام، جامع تفاسير نور و آوای قرآن.

نقد و بررسی ترجمه‌ها: تنها نرم‌افزاری كه به موضوع ترجمه به صورت تحليلی نگريسته، نرم‌افزار تنزيل است كه به نقد و بررسی ترجمه‌های موجود در نرم‌افزار پرداخته است. برای آنان كه رايانه ندارند: كسانی كه رايانه ندارند و علاقه به بهره‌گيری از ترجمه فارسی قرآن كريم دارند، می‌توانند از VCD و DVD تهيه شده استفاده كنند كه در آن متن قرآن با ترجمه روان آيت‌الله مكارم شيرازی نمايش داده شده، ترتيل استاد پرهيزكار پخش می‌شود.

 بهای نرم‌افزارهای قرآنی

از نظر بهای نرم‌افزارها نيز ارزان‌ترين آنها الرحمن 3 ( 17000 ريال )، طنين وحی ( 25000 ريال )، فيض تمام 2 و قرآن در اينترنت 3 ( 40000 ريال )، قرآن حكيم آويژه ( 50000 ريال ) و سلام و سليم ( 55000 ريال ) و گران قيمت‌ترين جامع تفاسير نور ( 200000 ريال )، جامع التفاسير شيعه ( 100000 ريال ) و المائده 2 و مرآت ( 89000 ريال ) هستند.

جمع‌بندی: در اين جمع‌بندی قصد رتبه‌بندی نرم‌افزارها را نداريم. چنان كه خواننده خود با مقايسه توانمندی‌های نرم‌افزارها قادر به نتيجه‌گيری است. اما در مجموع بيشترين قابليت را از لحاظ ترجمه قرآن كريم در جامع تفاسير نور می‌توان يافت. (دسترسى به متن 101 ترجمه قرآن به 26 زبان مختلف) گر چه از لحاظ محيط كاربری و آسانی نصب و استفاده، سلام، نور الانوار 2/2، المائده و طنين وحی برتری دارند.

از نظر بهای نرم‌افزارها نيز ارزان‌ترين آنها الرحمن 3 ( 17000 ريال )، طنين وحی ( 25000 ريال )، فيض تمام 2 و قرآن در اينترنت 3 ( 40000 ريال )، قرآن حكيم آويژه ( 50000 ريال ) و سلام و سليم ( 55000 ريال ) و گران قيمت‌ترين جامع تفاسير نور ( 200000 ريال )، جامع التفاسير شيعه ( 100000 ريال ) و المائده 2 و مرآت ( 89000 ريال ) هستند.

فهرست 34 نرم‌افزار مورد بررسی: 1- طنين وحی 2- آوای وحی ( ناياب ) 3- جامع التفاسير شيعه ( ناياب ) 4- قرآن حكيم 5- فيض تمام 1 ( ناياب ) 6- ضحی فارسی 7- ضحی عربی / انگليسی 8- قرآن حكيم آويژه 9- قرآن منظوم ( ناياب ) 10- مصباح ( ناياب ) 11- نور الانوار 2/2 12- بينات ( ناياب ) 13- سليم 14- پايگاه‌های اسلامی اينترنت 3 15- قرآن خانواده 16- تلاوت احسن ( ناياب ) 17- المائده 2 18- جامع القرآن الكريم ( ناياب ) 19- اينترنت 3 – پايگاه‌های قرآنی 20- تنزيل 21- گنجينه نور 22- الرحمن ( ناياب ) 23- سلام 24- جامع تفاسير نور 25- نباء 26- مرآت ( ناياب ) 27- مشكات 2 28- قرآن در اينترنت 3 29- الرحمن 3 30- تصوير آيات 2 31- قرآن كريم 32- آوای قرآن ( ناياب ) 33- شجره طوبی ( ناياب ) 34- فيض تمام 2 مرجع تمامی اين اطلاعات، سايت جامع اطلاعات نرم‌افزارهای ايرانی به نشانی www.CDhoo.com است.

همچنين، در صورت نياز امكان خريد آنلاين نيز دراين پايگاه فراهم است.
بانك جامع اطلاعات نرم‌افزارهای ايرانی را اينجا ببينيد!